آخرین رویدادها
مشاهده مطلب
کد مطلب: 14
1395/08/24 ساعت 01 و 23 دقیقه
0 نظر
246 بازدید

آداب و رسوم مردمان یزد

روضه خوانی‌ها
شهر یزد تقریباً در تمام ایام سال، شاهد برپایی مجالس روضه خوانی است؛ به طوری که کثرت این مجالس، یزد را به «حسینیه ایران» مشهور کرده است. مردم یزد به مناسبت‌های مختلف از سالگرد شهادت ائمه اطهار(ع) گرفته تا سالگرد شهدا و درگذشت نزدیکان، در کوی و برزن بساط روضه خوانی به پا می‌کنند.
ارادت و محبت اهالی حسینیه ایران به خاندان عصمت و طهارت علیهم السلام، به صورت‌های گوناگون متجلی گشته است. به عنوان یک نمونه تاریخی، می‌توان به ارادتمندی همسر اشرف آهنگر نسبت به ساحت مقدس امام حسین(ع) اشاره نمود؛ که حکایت جالب آن، در کتاب شریف مفاتیح الجنان ذکر گردیده است. علاوه بر این، وجود حسینه‌های متعدد در شهر یزد، نشان از پایبندی مردم یزد به سنت حسنه روضه خوانی دارد. با گشت و گذار در محلات قدیمی دارالعباده، به خانه‌هایی بر خواهید خورد که از دیرباز خود را وقف میزبانی مجالس حسینی نموده اند. به عنوان مثال، «خانه ملک ثابت» که در محله سر سنگ واقع گردیده، قریب به 230 سال میزبان چنین محالفی بوده است. «خانه امام حسینی» و «خانه وقفی» نیز در این زمینه، سابقه‌ای 170 ساله دارند. طبق بررسی‌های صورت گرفته، 25 خانه با سابقه بیش از نیم قرن روضه خوانی در یزد وجود دارد. محافل روضه یزدی‌ها شکل و قواعد ویژه‌ای دارد. به عنوان نمونه، از قدیم الایام پذیرایی از مستمعان با آداب خاصی انجام می‌گیرد. بدین ترتیب که استکان چای به همراه چند حبه قند، در سینی کوچک مسی به نام «تال» قرار می‌گیرد و به وسیله فردی به نام «چای بده»، با سرعت نسبتأ بالایی مقابل حضار گذارده می‌شود. در واقع بدین طریق، با اختصاص یک سینی پذیرایی مستقل به هر مستمع، تک تک شرکت کنندگان مورد احترام بانی مراسم قرار می‌گیرند. در ادامه به دو مورد از رسوم عزاداری در یزد اشاره می‌گردد.

نَخل برداری
نخل، که به عنوان نماد تابوت امام حسین (ع) شناخته می‌شود، چوب بستی عظیمی به شکل برگ درخت است. نخل با پارچه سیاه سر تا پا سیاه پوش می‌گردد و تزئینات خاصی بر دو طرف بدنه آن بسته می‌شود. در دهه اول محرم و یا در دهه آخر ماه صفر، نخل توسط جمع کثیری از مردم عزادار به حرکت در می‌آید و گرداگرد میدان نخل(حسینیه) می‌چرخد. همراه با چنین مراسمی، روضه خوانی، سینه زنی و عزاداری انجام می‌شود.

سینه زنی
سینه زنی یزدی‌ها که اسلوب و نظم ویژه‌ای دارد، به مراسمات دهه اول ماه محرم شور مضاعفی می‌بخشد. در یزد، رسم بر این است که هیئت‌های محلات مختلف با حضور در حسینه‌ها و مجالس سایر محلات، به سینه زنی می‌پردازند. روز سیزدهم محرم نیز اکثر قریب به اتفاق هیئات یزدی با حضور در مسجد ملا اسماعیل، در سومین روز پس از شهادت امام حسین(ع) به سوگواری می‌پردازند. در سال‌های اخیر هیئاتی در یزد سامان یافته‌اند که به سبب بهره مندی از شیوه‌های متنوع سینه زنی و توجه ویژه به ترویج فرهنگ عاشورا، مورد استقبال ساکنان دارالعباده، به خصوص جوانان قرار گرفته اند. برگزاری مراسم مذهبی در طول سال و نیز اسقرار در مکان ثابت، از وجوه تمایز این هیئات، نسبت به هیئات سنتی یزد است.

پخت آش گندم
آش گندم معروفترین غذای نذری یزد به حساب می‌آید. این آش خوش طعم، با تشریفات خاصی در محلات مختلف یزد پخته می‌شود. معمولاً تعداد کثیری از اهالی محل، چند روزی خود را برای طبخ این آش بسیج می‌کنند.

کُتَل بستن
کتل به اسب زین كرده‌ای که معمولاً با شال ترمه یا ابریشمی به نحو خاصی آذین شده، گفته می‌شود که آن را جلو دستة سینه زنی حركت می‌دهند.

اعیاد مذهبی و جشن‌های عروسی
هر چند رونق اعیاد مذهبی در یزد به اندازه سوگواره‌ها و عزاداری‌ها نیست، اما دارالعباده در چنین ایامی معمولاً شاهد برگزاری محافل عیدانه به ویژه جشن‌های عروسی است. در میان اعیاد مختلف، عید غدیر خم به عنوان بزرگترین عید، مورد عنایت خاص اهالی یزد است. مردم یزد در این روز مبارک که آن را «عید سادات» نامیده اند، به دیدار سادات رفته و ضمن تبریک عید، از میزبان عیدی دریافت می‌کنند. اهالی دارالسیاده، این عیدی را مایه برکت مال خود می‌دانند. گفتنی است جشن‌های عروسی یزدی‌ها نیز معمولاً با رسومی نظیر پا انداز دادن، رونما دادن، جا خالی با و... همراه است.
 

اشتراک گذاری:
نظرات بازدیدکنندگان

ارسال نظر

  • نظراتی که حاوی توهین یا افترا است، منتشر نمی شود
  • لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید
  • با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابه دارند، انتشار نمییابند

حامیان جشنواره قرآنی طلیعه نور
دبیرخانه جشنواره
آدرس دیبرخانه: یـــــزد، ابتـــــدای خیـــابــان آیـــت ا... کــاشــانی، کوچه شهید قافی، طبقه فوقانی مجتمع سیدالشهدا(ع)
شماره تماس: 1083 3624 - 035
تلگرام: https://t.me/meraj_jahad